© Laurentii.be, 2026 Genealogie Laurentii Numquam solus incedes Inhoud (hoofdmenu) · Blog · Gezinsreconstructies (per gemeente) · Genealogie · Indices (zoekfunctie) · Thematisch · Verhalen (Lauwens en Van Praet) · Verwante families ________________________ Verwante stamlijnen^ontstaan ^Voornaamste stamlijnen, datum ontstaan familiewapen is bij benadering Lauwens/ Lauwers Hombeek-Leest (Kleinbrabant)^1568 Lauwens/ Lauwers andere van voorouderlijke lijn^1568 ^ ^1468 Lauwereyns van Watervliet ^1300 ^1300 ^1506^1540Lauwereyns, Lauwerens, Lauwens, Lauwers ^1571Lauwers (graafschap Vlaanderen) ^1550 Lauwers (Holland) ^1636 Laureinsens ^1464 Lauwereyns van Terdeghem ^ ^865-1247Lauwereyns van Diepenhede (+ heren van Cadzand) ________________________

Verhalen – 1510-1595 - Lauwers in het gildeboek Aardenburg (Zeeland, NL) De familie Lauwereyns (Lauwerijn, Laurin) was onmiskenbaar verbonden met Aardenburg vóór de 16^e eeuw. Vanaf deze eeuw doken er ook meer schrijfvarianten op als Lauwers, Laurens, Lauwerens, Lauwereys, Lauwaert. In de documenten van de gildebroeders en gildezusters van het Sint-Sebastiaansgilde uit Aardenburg tussen 1472 en 1595, werden verschillende Lauwers-en vermeld. Sint-Sebastiaan was het schuttersgilde van Aardenburg[1]. · Michiel Lauwers was een zoon van Lauwereijs Lauwers , ook vermeld als Laurens, die was toegetreden in 1510. Hij werd als gildebroeder vermeld bij de voorstelling van nieuwe leden (de zogenaamde “precentatie”) tussen 1520 en 1545. · Engel Lauwers was een zoon van Michiel Lauwers . Hij was toegetreden in 1513. · Jacquemine Lauwers was de echtgenote van Michiel Lauwers , en zij was toegetreden in 1520 als gildezuster. · Floris Lauwers was een andere zoon Michiel Lauwers , en hij was toegetreden in 1536. Hij werd vermeld als gildebroeder. · Meester Lauwerens (ook Laurens) werd vermeld als gildebroeder tussen 1541 en 1544. Mogelijk ging het om de hogervermelde Lauwereijs, vader van Michiel, of het ging om een zoon van Michiel die het tot meester had gebracht. · Arnoud Lauwers was een andere zoon van Michiel Lauwers . Hij was toegetreden in 1540, en werd vermeld als gildebroeder in 1544. · Pieter Lauwers was toegetreden in 1592 en werd vermeld als gildebroeder en in 1593. · Clement Lauwers was toegetreden in 1595. In de 16e eeuw was het vroegere Graafschap Vlaanderen gesplitst in protestantse noordelijke en in Rooms-katholieke zuidelijke gebieden. Er waren heel wat Rooms-katholieke Vlaamse inwijkelingen in Aardenburg. Naar schatting 60% van de bevolking bestond uit Vlaamse inwijkelingen. Ook in de vorige eeuw waren er al vermeldingen van naamverwanten, bv. in 1459 werd Bave Lauwerijn vermeld met zijn grondbezit in Aardenburg[2]. Boudewijn Lauwereyns  was geboren omstreeks 1420 in Aardenburg als zoon van Jacques Lauwereyns  en Pasquine Goedertier [ZIE NL AArd VI – 000029]. Hij was omstreeks 1445 in Aardenburg Sint-Bavo gehuwd met Josine de Maecht. In de aanwezigheid van de familie in Aardenburg kwam een kentering bij de verovering van Aardenburg door Maurits van Nassau in 1604. Het gebied kwam toen als Generaliteitsland onder de Staten-Generaal der Verenigde Nederlanden. De katholieke godsdienst werd verboden en de gereformeerde religie werd staatsgodsdienst. Katholieken waren ongewenst, en er vond een volksverhuizing plaats: katholieken weken uit, en protestanten weken in. Een getuigenis vermeldde: ”door de verovering van de Staten-Generaal waren de vorige inwoners vertrokken tot groot ongerief van de veroveraars.” ("alsoo door het veroveren dezer stede door hare hoog moogenden de Staten Generael de vooriege inwoonders alle sijn vertrocken latende alsoo de stadt vage ende onbewoont tot groot ongeryff vande geene die haer alhyer hebben neer geslaegen".) In de periode 1604-1609 bleek dat nagenoeg geen van de vroegere inwoners terugkeerde. In de daaropvolgende jaren nam ook het aantal Franstalige immigranten toe. Er werd toen een tweede Franssprekende predikant aangesteld. Pas omstreeks 1666 nam de immigratie opnieuw toe, en vooral Vlamingen, die meenden aan de overzijde van de grens veiliger te zijn voor de Franse invallen en de plunderingen, zochten hun heil in Aardenburg. Door een tekort aan arbeidskrachten kon men er in de laatste decennia van de 17e eeuw bovendien makkelijk werk vinden. Tijdens de Spaanse Successieoorlog (1702-1713), in 1710, maakten ingeweken Vlamingen opnieuw bijna 30% van de bevolking uit. In de 18e eeuw liep het aantal dan weer terug, om dan opnieuw aan te groeien tijdens de Oostenrijkse Successieoorlog (1740-1748). In deze periode vonden we weinig sporen van Lauwers meer in Aardenburg, op enkele vermeldingen met naamvarianten na, zoals Louwerens, vermeld in 1731, en Jaak Lauwaart , vermeld in een taxatielijst voor katholieken tussen 1766 en 1768.

Kaart: Aardenburg in 1560, van Jacob van Deventer [© Kaartbewerking 2004 – Origineel onder Public Domain]. Aardenburg werd beschouwd als de oudste stad van de huidige provincie Zeeland in Nederland, in 966-1173 nog bekend als “Rodenburg”, met sporen die teruggingen tot een fort in de Romeinse tijd (het ‘castellum Rodanum’). De stad lag in het voormalige Graafschap Vlaanderen, in het westelijk deel van Zeeuws-Vlaanderen. In de 10^e eeuw was de omgeving nog een leenschap, beheerd door de monniken van de Gentse Sint-Baafsabdij, en tot dan had de streek te lijden onder de aanvallen van Vikingen. In die eeuw, omstreeks 925, werd de Sint-Bavokerk gebouwd ten westen van de rivier de Eede[3] en ging de stad een periode van economische welvaart tegemoet als één van 17 Vlaamse steden van de zogenaamde Londense Hanze. Afbeelding: een pelgrimsinsigne van de 15^e eeuw met ‘zittende Maria’ herinnerde aan de Maria devotie in de Mariakerk van Aardenburg in de collectie van het Rijksmuseum van Utrecht. Het insigne gaf aan dat de oorspronkelijke Mariakerk over twee torens beschikte. Deze kapittelkerk was vanaf de 13^e eeuw een belangrijk bedevaartsoord. In 1625 werd de kerk zoals de Lauwers/Lauwereyns families die nog hadden gekend [zie aanduiding op de kaart boven], gesloopt om bouwmateriaal te recupereren voor nieuwe versterkingen rond de stad. Al van 260-274 was er sprake van een fortificatie als kustbewaking van de grenzen van het Romeinse Rijk. Aardenburg had toen een verbinding via de Ee(de) met de zee en zou eerder “Rodanum” hebben geheten. In 1187 verwierf Aardenburg stadsrechten, en ook in de 13^e eeuw was er sprake van versterkingen in opdracht van Gwijde van Dampierre, de zoon van Willem van Dampierre in wiens gevolg Odin Lauwereyns van Diepenhede op kruistocht trok in 1248. In 1383 was de stad geplunderd en grotendeels verwoest, inclusief de Sint-Bavokerk, door de Gentenaren bij hun strijd tegen Lodewijk van Male[4]. Eind 20^e eeuw fusioneerde de gemeente met Sluis, samen met Eede, Sint-Kruis, Heille en Draaibrug tot de gemeente Sluis-Aardenburg.

---

[1] Bron: Aardenburg, taxatie van Rooms-Katholieke personen, 1709-1790.

[2] Zie 1445 – Boudewijn Lauwereyns, Josine de Maecht en Marie Bauters (Bauders) in Aardenburg.

[3] De Sint-Bavokerk was in 925-959 gebouwd, waar zich een “kapel” bevond, door de monniken van de Sint-Baafsabdij van Gent. Ze werd in de 13^e en 14^e eeuw verder uitgebreid. Er was ook een Onze-Lieve-Vrouwekerk uit dezelfde periode ten oosten van de rivier de Eede. De ‘Mariakerk’ was de grootste (kapittel)kerk die vanaf de 13^e eeuw een belangrijk bedevaartsoord was. Er bevond zich een miraculeus Mariabeeld dat werd bezocht door pelgrims en hoogwaardigheidsbekleders als Engelse koningen en de Franse koning Filips IV. Dit beeld werd in 1572 tijdens de beeldenstorm, samen met een groot deel van het interieur, door de watergeuzen vernield. In 1625 werd de kerk zoals de Lauwers/Lauwereyns families die nog hadden gekend, gesloopt. De latere Heilige Maria Hemelvaartkerk of Maria Tenhemelopnemingkerk kreeg pas in het midden van de 19^e eeuw vorm, tezamen met de legende van “Maria met de inktpot” die bij de vroegere Maria devotie nog niet aan de orde was.

[4] Zie ook 1382 – De Gentse aanval op Brugge