Afbeelding met tekening

Automatisch gegenereerde beschrijving

© Laurentii.be, 2026

 

Genealogie Laurentii

Numquam solus incedes

 

Inhoud (hoofdmenu)

 

·         Blog

·         Gezinsreconstructies (per gemeente)

·         Genealogie

·         Indices (zoekfunctie)

·         Thematisch

·         Verhalen (Lauwens en Van Praet)

·         Verwante families

________________________

Verwante stamlijnenontstaan

Voornaamste stamlijnen, datum ontstaan familiewapen is bij benadering

 

 Lauwens/ Lauwers Hombeek-Leest (Kleinbrabant)1568

 Lauwens/ Lauwers andere van voorouderlijke lijn1568

^

Afbeelding met symbool, embleem, wapen, clipart

Automatisch gegenereerde beschrijving1468 Lauwereyns van Watervliet

Afbeelding met tekst, symbool

Automatisch gegenereerde beschrijving 1300 Afbeelding met tekst, logo, symbool, tekenfilm

Automatisch gegenereerde beschrijving 1300 Afbeelding met symbool, embleem, wapen, insigne

Automatisch gegenereerde beschrijving1506  1540 Lauwereyns, Lauwerens, Lauwens, Lauwers

1571 Lauwers (graafschap Vlaanderen)

1550 Lauwers (Holland)

1636 Laureinsens

image0561464 Lauwereyns van Terdeghem

^

865-1247Lauwereyns van Diepenhede (+ heren van Cadzand)

________________________

 

 

 

 

Verhalen - 1395-1441 – Naamgenoten bij de poorters van Antwerpen

 

 

 

Vanaf de 15e eeuw was de familienaam ruim verspreid in de landstreken Vlaanderen en Brabant, tijdelijk verenigd in het hertogdom Boergondië. Uit alle uithoeken van het toenmalige hertogdom Brabant migreerden naamgenoten naar de stad Antwerpen.

 

Zij kwamen onder meer uit de omgeving van Turnhout, van Oudenbosch, van Breda, van Mechelen. Bij sommige naamvarianten, zoals die van een zeldzame Friese inwijkeling ging het om patroniemen, of verwijzingen naar de voornaam van de vader, zonder aanwijsbare verwantschap naar de vroege families in het Graafschap Vlaanderen.

 

 

In de lijst van de nieuwe poorters te Antwerpen tussen 1390-1443 vonden we meerdere vermeldingen van Lauwers[1]. Rombout Lauwers Afbeelding met tekst, symbool

Automatisch gegenereerde beschrijving was metser en werd opgenomen in de lijst op 10 augustus 1425. Zijn afkomst werd niet vermeld. Jan Lauwers Afbeelding met tekst, symbool

Automatisch gegenereerde beschrijving was afkomstig van Kasterlee en werd opgenomen als nieuwe poorter op 2 januari 1433. Gheert Lauwers Afbeelding met tekst, symbool

Automatisch gegenereerde beschrijving was afkomstig van Beerse bij Turnhout en werd opgenomen in de lijst op 13 januari 1441.

 

image008.jpgFoto: de Waterpoort van Antwerpen[2] was één van de voormalige stadspoorten aan de Schelde, gebouwd in 1624 als een "ereboog" voor koning Filips IV. Oorspronkelijk gebouwd aan de Vlasmarkt, werd de poort in 1880-1885 en vervolgens in 1933-1936 verplaatst, wat haar de bijnaam "de wandelende poort" opleverde.   

 

 

Er waren eerdere vermeldingen in 1420, van Mathijs Lauwersone op 28 juni 1420, afkomstig van Oudenbosch in de huidige Nederlandse provincie Noord-Brabant en Peter Lauwenzone[3], een schipper eveneens afkomstig uit Oudenbosch, ingeschreven op 6 september 1420. Jan ‘van Lauwen’ Afbeelding met tekst, symbool

Automatisch gegenereerde beschrijving was een bontwerker afkomstig uit Walem bij Mechelen. Hij werd opgenomen in de lijst op 2 juli 1422. Er werden uiteenlopende voor de familienamen gebruikt.

 

Jan ‘van Louwen’ trad op als borg voor nieuwe poorters, op 25 november 1391. Wanneer iemand poorter werd in het middeleeuwse Antwerpen, was het mogelijk dat een andere poorter, die al in Antwerpen woonde, zich voor hem borg stelde. Andere dan deze Jan, waren er geen sporen van oudere poorters met een min of meer gelijkaardige naam die als borg optraden voor nieuwelingen.

 

Andere inschrijvingen waren Gherijt (Gerrit) ‘Laurens zone’ ingeschreven op 28 november 1421, uit Oudenbosch, Claus ‘Laureyns sone’ ingeschreven op 28 april 1396, Claus en Jan ‘Laureyssone’ uit Roosendaal, ingeschreven op 7 maart 1432 en op 19 februari 1440. Andries Laureyns Afbeelding met tekst, symbool

Automatisch gegenereerde beschrijving werd ingeschreven op 3 september 1395 en Gheert Laureyns Afbeelding met tekst, symbool

Automatisch gegenereerde beschrijving op 19 mei 1419. Beiden kwamen uit Overhage bij Breda. Goden Laureyns, Afbeelding met tekst, symbool

Automatisch gegenereerde beschrijving een metser, werd ingeschreven op 18 december 1422, en Claus Laureissone uit Hildernisse werd ingeschreven op 18 juli 1432. Uit Rijkevorsel kwamen de nieuwe poorters Andries Laureys Afbeelding met tekst, symbool

Automatisch gegenereerde beschrijving, ingeschreven op 4 april 1421, en Peter Laureys Afbeelding met tekst, symbool

Automatisch gegenereerde beschrijving, ingeschreven op 3 mei 1415. Jan Laureyssoen werd er ingeschreven op 17 juni 1440 zonder melding van afkomst.

 

In de akten van de schepenregisters van de stad Antwerpen vonden we tussen 1446 en 1454[4] meldingen van Jan Lauwers Afbeelding met tekst, symbool

Automatisch gegenereerde beschrijving, Claus Lauwers Afbeelding met tekst, symbool

Automatisch gegenereerde beschrijving, Rombout Lauwers Afbeelding met tekst, symbool

Automatisch gegenereerde beschrijving, van Katelijne LauwersAfbeelding met tekst, symbool

Automatisch gegenereerde beschrijving  en van Lysbette (Liesbeth), weduwe Lauwers. In de 15e eeuw stonden in ieder geval familienaamgenoten als poorter in Antwerpen ingeschreven.

 

Antwerpen behoorde in deze periode tot het hertogdom Boergondië. Vanaf 1384 was dit onder de heerschappij van Filips de Stoute, die graaf van Vlaanderen was, met inbegrip van het markizaat van Antwerpen en de stad Mechelen. Na zijn overlijden op 27 april 1404, leidde zijn echtgenote Margaretha van Male het hertogdom tot aan haar dood op 21 maart 1405. Hun oudste zoon Jan zonder Vrees nam toen deze taak over. Hij werd vermoord in 1419.

 

Filips de Goede erfde in 1419 Bourgondië, Vlaanderen, Artois, Mechelen en Antwerpen van zijn vader Jan zonder Vrees. Hij verleende de steden privileges in ruil voor belastingen en accijnzen en huwde met Margaretha van Male, de enige dochter en erfgename van Lodewijk II van Male, graaf van Vlaanderen, en Margaretha van Brabant. Zijn dochter, Margaretha van Bourgondië, werd uitgehuwelijkt aan Willem VI, graaf van Holland, Zeeland en Henegouwen.

 

 

Schilderij rechts: Filips de Goede, ook genaamd Filips III van Bourgondië (Dijon, 31 juli 1396 – Brugge, 15 juni 1467), op een schilderij van Rogier Van der Weyden. Hij was hertog van Bourgondië van 1419 tot aan zijn dood. Als landsheer van Vlaanderen, Brabant, Namen en Limburg heeft hij een belangrijke rol gespeeld in de geschiedenis van de Nederlanden.

 

 

Andere genealogische bron als de inschrijvingsregisters van de Antwerpse Droogscheerders-Leerlingen in de 16e eeuw[5] vermeldden geen inschrijving van Lauwens en Lauwers in de daaropvolgende eeuw. Een leerknaap Lauwerijs Lawerensens uit Massen in Friesland werd er ingeschreven op 14 juni 1555 als leerknaap bij Jan Van Boven (en uitgeschreven op 15 juni 1557), en Nijs Lawen uit Reet werd er ingeschreven op 10 februari 1555 als leerknaap bij Willem De Visscher (en uitgeschreven op 6 april 1557).

image011.jpg

 

Deze leerknapen met gelijkaardig klinkende namen, stonden evenwel niet ingeschreven in de poortersboeken.


 

 

 

Zie ook de resultaten van de Volkstelling in Antwerpen 143 jaar later, in 1584.

 

De uitbreiding van de stad Antwerpen door de eeuwen heen

 

De eerder vermelde Waterpoort uit 1624 was de enige overgebleven stadspoort aan het begin van de 21e eeuw, en dan nog stond ze niet op de plaats van weleer. Ze dateerde van nà de hieronder geschetste stadsuitbreidingen.

 

10e eeuw

Antwerpen ontwikkelde zich als handelsnederzetting of “vicus” aan de Schelde. Er werd een burcht gebouwd, omringd door een aarden wal. Sporen daarvan bleven in het poortgebouw Het Steen en de Burchtgracht.

 

13e eeuw

Er kwam een nieuwe stadsomwalling die de Onze-Lieve-Vrouwkerk en het bijhorende stadsdeel omsloot. Het tracé van de wallen bevatte de Sint-Jansvliet, de Steenhouwersvest, de Lombardenvest, de Wiegstraat en de Sint-Katelijnevest. Er werden zes stadspoorten gebouwd, waaronder de Sint-Janspoort. De stad kreeg de eerste vrijheidsbrieven en werd een ‘oppidum’.

 

Omstreeks 1250 werd opnieuw uitgebreid: de Dries ten noorden van de Koepoort werd toegevoegd en de stadsomwalling werd aangepast.

 

14e eeuw

Onder hertog Jan II  van Brabant werd de Scheldeoever volledig afgesloten en voorzien van een reeks torens. De nieuwe stadsgrens omvatte de Sint-Rochusstraat, de Bourlastraat, het Blauwtorenplein, de Oude Vaartplaats, de Wapper en de Meir. Antwerpen ‘intra muros’ (voor hen die woonden binnen de stadsomwalling) kreeg een grotere invulling. De in 1313-1314 gebouwde Sint-Jorispoort werd één van de belangrijkste toegangspunten. Ook de Sint-Jacobskerk viel nadien binnen de muren.

 

De uitbreiding van de stadsomwalling volgde het tracé van de Tabaksvest en de Huidevetterstoren, tot aan de Kipdorppoort.

 

15e eeuw

Een nieuwe lijn van verdedigingswerken kreeg vorm. Het tracé van de uitbreiding volgde de Ankerrui, de Oude Leeuwenrui, en het Brouwersvliet.

 

16e eeuw

De Spaanse omwalling vergrootte het stadsgebied ‘binnen de wallen’ na de inval van Maarten van Rossum in 1542. De uitbreiding kwam er tussen de Rode Poort, de stadsgracht en de Kattendijk. Acht fronten en zeven bastions werden aangelegd, inclusief vijf nieuwe stadspoorten: de Slijkpoort, de Rode Poort, de Kipdorppoort, de Sint-Jorispoort en de Kronenburgpoort.

 

In 1567 liet de hertog van Alva naast de stad een vijfhoekige citadel bouwen, ook gekend als het Zuidkasteel, aan wat later de Leopold De Waelplaats werd genoemd. Van daaruit konden de Spaanse troepen de stad controleren.

 

 

 

 

 

 

 



[1] Migratie en integratie in het laatmiddeleeuwse Antwerpen. Een studie aan de hand van de poorterslijsten 1390-1443 (Verhandeling aangeboden tot het behalen van de graad van licentiaat in de geschiedenis), bewerking door A. Vandenhoeck, Antwerpen, 2002.

[2] Foto Waterpoort Antwerpen, Patrik Lauwens, 2015 - Schilderij "Filips de Goede" door Rogier Van der Weyden, 1450. Public domain zie Wikipedia.

[3] Vermoedelijk eerder verwant met de stamlijn Lauwen uit Noord-Brabant, die terugging tot een voorouder die Peter Luyten heette. Zie 1470 - Over de familienaam Lauwen (Noord-Brabant).

[4] Bewerking van Yvan Derycke, Stadsarchief Antwerpen, 2004.

[5] J. De Meester in Vlaamse Stam, Tijdschrift voor familiegeschiedenis, “Hulp uit onverwachte hoek: de inschrijvingsregisters van de Antwerpse droogscheerders-leerlingen als genealogische bron” tussen 2008 en 2011.